ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, küresel enerji piyasalarında dengeleri kökten değiştirebilecek stratejik bir karara imza attıklarını duyurdu. Bakanlık tarafından yapılan resmi açıklamaya göre, halihazırda denizlerde, tankerlerde bekleyen ve yaptırımlar nedeniyle piyasaya sürülemeyen İran menşeli petrolün satışına izin veren kısa vadeli ve dar kapsamlı bir genel lisans yayımlandı.
Hazine Bakanı Bessent, sosyal medya mecraları üzerinden yaptığı kapsamlı değerlendirmede, söz konusu muafiyetin şartlarını net bir şekilde çizdi. Yayımlanan bu lisansın sadece ve sadece lojistik aşamasında, yani açık denizlerde transfer halindeki petrolü kapsadığının altını çizen Bessent, Tahran yönetiminin yeni bir petrol üretimi yapmasına veya yeni satış sözleşmeleri imzalamasına kesinlikle izin verilmediğini belirtti. Bu stratejiyle, mevcut stokların eritilerek piyasa fiyatlarının regüle edilmesi hedefleniyor.
Bakan Bessent'in açıklamalarında en dikkat çekici noktalardan biri, Çin'in yaptırım altındaki İran petrolünü ucuza stoklama faaliyetlerine yönelik eleştirileri oldu. Mevcut arzın geçici olarak serbest bırakılması sayesinde ABD'nin yaklaşık 140 milyon varil petrolü hızla dünya piyasalarına entegre edeceğini ifade eden Bessent, bu durumun küresel enerji arzını güçlendireceğini ve İran rejiminin piyasalar üzerindeki baskı kurma kapasitesini zayıflatacağını vurguladı. Bu devasa miktardaki petrolün piyasaya girişiyle birlikte, enerji maliyetlerinde hissedilir bir düşüş yaşanması öngörülüyor.
Kararın siyasi arka planına dair de önemli ipuçları veren Bessent, Trump yönetiminin "Destansı Öfke Operasyonu" (Operation Epic Fury) adını verdiği strateji kapsamında hareket ettiklerini kaydetti. ABD'nin ekonomik ve askeri gücünü, enerji akışını maksimize etmek ve piyasa istikrarını sarsılmaz hale getirmek için kullanacaklarını belirten Bakan, "Fiyatları düşük tutmak için İran'ın kendi petrolünü Tahran'a karşı bir silah olarak kullanacağız" ifadelerini kullandı. Bu söylem, Washington'un enerji kartını jeopolitik bir satranç hamlesi olarak gördüğünü açıkça ortaya koyuyor.
Tahran yönetiminin bu satışlardan elde edeceği gelirler konusunda da sert önlemlerin devrede olduğu bildirildi. Hazine Bakanı, İran'ın elde edeceği fonlara erişiminin ve uluslararası finans sistemini kullanma imkanlarının kısıtlanmaya devam edeceğini belirtti. ABD'nin İran üzerindeki ekonomik izolasyonunun hafifletilmediğini, aksine kaynakların kontrol altına alındığını dile getiren Bessent, "Şu an yaşanabilecek herhangi bir kısa vadeli operasyonel aksaklık, nihayetinde Amerikan halkı ve dünya ekonomisi için uzun vadeli kazanımlara dönüşecektir" dedi.
Sonuç olarak, ABD'nin bu beklenmedik lisans hamlesi, hem küresel petrol fiyatlarındaki spekülasyonu bitirmeyi hem de İran'ın gizli yollarla yürüttüğü petrol ticaretini kontrol altına almayı amaçlıyor. Enerji analistleri, 140 milyon varillik ek arzın özellikle kış aylarında enerji arz güvenliği açısından hayati bir tampon oluşturacağını belirtiyor. Washington'un bu hamlesiyle, bir yandan küresel enflasyonla mücadele edilirken diğer yandan İran'ın bölgesel faaliyetlerini finanse etme kapasitesinin denetim altında tutulması hedefleniyor.