Türkiye ile Kazakistan arasındaki ekonomik ve diplomatik ilişkiler, Astana’da düzenlenen kritik bir zirveyle yeni bir ivme kazandı. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Kazakistan Başbakanı Oljas Bektenov’un eş başkanlık ettiği 14. Dönem Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) toplantısı, iki kardeş ülke arasındaki stratejik ortaklığı daha da derinleştiren önemli bir protokolle sonuçlandı. Toplantı kapsamında imza altına alınan 67 maddelik eylem planı, iki ülke arasındaki ticaret hacminin kısa sürede 15 milyar dolara çıkarılmasını hedefliyor.
Zirvenin açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye ve Kazakistan'ın sadece ortak bir tarihi ve kültürü paylaşmadığını, aynı zamanda Avrasya coğrafyasının geleceğini şekillendiren iki stratejik aktör olduğunu vurguladı. Yılmaz, iki ülke arasındaki dış ticaret hacminin geçtiğimiz yıl 10 milyar dolar seviyesine ulaşarak tarihi bir rekor kırdığını hatırlatarak, liderler tarafından konulan 15 milyar dolarlık hedefin ulaşılabilir olduğunu ifade etti. Bu kapsamda gümrük süreçlerinin dijitalleştirilmesi ve lojistik engellerin kaldırılması için yeni mekanizmaların devreye alınacağı belirtildi.
Enerji sektörü, imzalanan protokolün en dikkat çekici başlıklarından birini oluşturdu. Kazakistan’ın zengin doğal kaynaklarını ve Türkiye’nin enerji merkezi olma vizyonunu bir araya getiren iş birliği kapsamında, ham petrol ve doğal gaz arama faaliyetlerinden nihai ürünlerin pazarlanmasına kadar geniş bir saha tanımlandı. Cevdet Yılmaz, Kazak petrolünün Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı üzerinden dünya pazarlarına daha etkin bir şekilde sevkiyatı için Türkiye'nin teknik ve operasyonel desteğe hazır olduğunu duyurdu. Ayrıca BOTAŞ ve TPAO gibi milli kuruluşların Kazakistan’daki altyapı projelerinde daha aktif rol alması planlanıyor.
Ulaştırma alanında ise küresel jeopolitik dengeleri değiştirecek "Orta Koridor" stratejisi ön plana çıktı. Yılmaz, Kuzey Koridoru’ndaki gerilimler ve Güney güzergahındaki yoğunluk nedeniyle Orta Koridor’un artık bir tercihten öte zorunluluk haline geldiğini belirtti. Türkiye ve Kazakistan’ın bu hattın kalbinde yer aldığını ifade eden Yılmaz, hattın güçlendirilmesinin sadece iki ülkeye değil, tüm Türk dünyasına ve Avrasya coğrafyasına kalıcı bir refah getireceğinin altını çizdi. Lojistik süreçlerin hızlandırılması için atılacak somut adımlar, eylem planının temel direklerinden birini teşkil ediyor.
Yatırımlar noktasında Türk müteahhitlik sektörünün Kazakistan’da bugüne kadar 30 milyar doları aşan 541 projeyi başarıyla tamamladığına dikkat çekildi. Cevdet Yılmaz, Kazakistan’daki 5 binden fazla Türk firmasının faaliyetlerini takdirle karşıladıklarını belirtirken, Türkiye’nin de Kazak yatırımcılar için İstanbul Finans Merkezi aracılığıyla çok cazip fırsatlar sunduğunu kaydetti. Yatırımların karşılıklı korunması ve teşviki anlaşmalarının güncellenmesiyle birlikte, finansal iş birliğinin yeni bir seviyeye taşınması öngörülüyor.
Eğitim ve kültür alanındaki iş birliklerini "nesiller arasında köprü kurmak" olarak tanımlayan Yılmaz, Kazakistan'daki Türk okulları ve Türkiye Maarif Vakfı’nın faaliyetlerinin önemine değindi. Yunus Emre Türk Kültür Merkezi'nin tüzel kişilik kazanması ve Ahmet Yesevi mirasının korunmasına yönelik projelerin hızlandırılması konusunda mutabık kalındı. Yılmaz, 67 maddelik eylem planının sadece kağıt üzerinde kalmayacağını, bürokratik mekanizmalar aracılığıyla her bir maddenin titizlikle takip edileceğini belirterek sözlerini tamamladı.