Dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ve yaşam kalitesini ciddi oranda düşüren Parkinson hastalığı, tıp teknolojisindeki hızlı ilerlemeler sayesinde artık bir kader olmaktan çıkıyor. 11 Nisan Dünya Parkinson Günü vesilesiyle değerlendirmelerde bulunan Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Ali Zırh, hastalığın tanısı, seyri ve modern tedavi protokolleri hakkında kritik bilgiler paylaştı. Özellikle cerrahi müdahalelerin ve teknolojik inovasyonların, hastaların toplumsal hayata yeniden kazandırılmasındaki rolüne vurgu yapan Zırh, modern tıbbın sunduğu olanakların titreme ve hareket kısıtlılığı gibi temel semptomları büyük ölçüde kontrol altına alabildiğini ifade etti.
Hastalığın istatistiksel boyutuna dikkat çeken Doç. Dr. Ali Zırh, dünya genelinde 10 milyonu aşkın bireyin Parkinson ile mücadele ettiğini belirtti. Türkiye özelinde ise bu rakamın 180 binin üzerinde olduğu tahmin ediliyor. Parkinson'un temelinde beyinde 'dopamin' üreten hücrelerin kaybı yattığını hatırlatan Zırh, hastalığın genellikle 60 yaş üzerindeki bireylerde görüldüğü algısının aksine, hastaların yüzde 5 ile 10'unda başlangıç yaşının 50'nin altında olduğuna dikkat çekti. Bu durum, hastalığın sadece yaşlılık dönemi sorunu olmadığını, genç yaşlarda da farkındalığın artırılması gerektiğini gözler önüne seriyor.
Hastalığın belirtileri ve klinik seyri üzerine detaylı açıklamalarda bulunan Doç. Dr. Zırh, Parkinson'un 'hareketleri yavaşlatan bir hastalık' olarak tanımlandığını belirtti. 1817 yılında James Parkinson tarafından 'titrek felç' olarak literatüre kazandırılan bu rahatsızlık, günümüzde hala nörodejeneratif hastalıklar arasında önemli bir yer tutuyor. İstirahat halindeki el ve ayak titremeleri, küçük adımlarla öne eğik yürüme, yüz hatlarında beliren donuk ifade ve eklemlerdeki sertlik, hastalığın en belirgin sinyalleri arasında yer alıyor. Erken teşhisin, tedavi sürecinin yönetilmesinde hayati bir önem taşıdığı vurgulanıyor.
Tedavi yöntemlerinde son yıllarda yaşanan devrimsel nitelikteki değişimlere değinen Doç. Dr. Zırh, başlangıç aşamasında ilaç tedavisinin altın standart olduğunu ifade etti. Birçok hastanın uzun yıllar boyunca ilaçlar sayesinde günlük rutinlerini sorunsuz sürdürebildiğini, ancak zamanla ilaçların etkisinin azaldığını veya şiddetli yan etkilerin ortaya çıktığını söyledi. Bu aşamada devreye giren 'Beyin Pili' (Derin Beyin Stimülasyonu) tedavisinin, hastalığın saatini adeta geri aldığını belirtti. Beyne yerleştirilen elektrotlar ve göğüs bölgesine konumlandırılan bir pil düzeneği sayesinde, beynin hedeflenen bölgelerine kontrollü elektrik sinyalleri gönderilerek titreme ve sertlik gibi semptomlar minimize edilebiliyor.
Teknolojinin tıp dünyasına sunduğu en güncel yeniliklerden biri olan MRgFUS (Akıllı Ses Ötesi Tedavisi) ise cerrahide 'bıçaksız' bir dönem başlatıyor. Doç. Dr. Zırh, bu yöntemin özellikle ilaçlara yanıt vermeyen titreme vakalarında devrim yarattığını belirtti. Herhangi bir kesi yapılmadan, tamamen MR cihazı içerisinde odaklanmış ses dalgaları kullanılarak beyindeki sorunlu bölgeye müdahale edilebildiğini anlatan Zırh, bu işlemin lazer hassasiyetinde bir yakma operasyonu olduğunu ve hastaların işlemden kısa bir süre sonra normal hayatlarına dönebildiğini vurguladı.
Son olarak Parkinson hastalarına ve yakınlarına umut dolu mesajlar veren Doç. Dr. Ali Zırh, hastalığın yönetilebilir bir süreç olduğunu hatırlattı. Farkındalık çalışmalarının önemine değinilen açıklamada, Medipol Acıbadem Bölge Hastanesi'nin dış cephesine yansıtılan '11 Nisan Dünya Parkinson Günü' yazısı ile toplumsal bilinç düzeyinin artırılmasının hedeflendiği belirtildi. Zırh, 'Hastalığı tamamen ortadan kaldıramasak da modern tıp sayesinde hastalarımızın yaşam kalitesini yükselterek, onlara sevdikleriyle birlikte geçirebilecekleri sağlıklı ve hareketli yıllar sunabiliyoruz' diyerek sözlerini tamamladı.